Tekst
Lettertype

Brachy-/plagiocephalie

Afgeplat hoofd baby

Een afplatting van het achterhoofd bij een baby, oftewel brachy-/plagiocephalie, ontstaat vaak doordat een baby een voorkeurshouding heeft.

Die voorkeurshouding kan tijdens de zwangerschap, tijdens de bevalling of in de eerste weken na de geboorte ontstaan.

Plagiocephalie komt bij veel baby’s voor. De fontanellen en schedelnaden van een baby zijn namelijk nog niet gesloten. Dat is nodig om door het geboortekanaal te kunnen en om de schedel ruimte te geven om te groeien. De schedelnaden en fontanellen sluiten rond het eerste levensjaar. Tot die tijd kan een hoofdje dus afgeplat raken, maar ook weer herstellen.

2 soorten afplatting

Er zijn twee verschillende vormen van afplattingen bij baby’s;

  • Plagiocephalie: hierbij is er sprake van een afplatting aan één kant van het hoofdje.
  • Brachycephalie: de afplatting zit centraal op het achterhoofd.

Moet u zich zorgen maken om een afgeplat hoofdje?

Voor alle duidelijkheid: een afplatting van het hoofd van uw baby vormt géén probleem voor de ontwikkeling van de hersenen.

Wel kan een forse afplatting ervoor zorgen dat het voor een baby moeilijker is om uit die afplatting of voorkeurshouding te draaien. De afplatting kan hierdoor ook verergeren. Het is daarom verstandig om een afplatting zoveel mogelijk te voorkomen en contact op te nemen wanneer u een afplatting signaleert.

 

Een afplatting van het hoofd kan wel esthetische gevolgen hebben. Als de voorkeurshouding aanwezig blijft, kan de afplatting erger worden en zichtbaar blijven. Een afplatting op het achterhoofd kan ook asymmetrie geven in het gezicht.

6 tips om een platte hoofd bij uw baby te voorkomen

Er zijn verschillende tips waarmee u een afgeplat hoofdje kunt helpen voorkomen. Voorkomen is natuurlijk beter dan genezen. Daarom hebben wij de belangrijkste adviezen voor u verzameld.

  • Slapen: probeer bij elk slaapje de houding van het hoofdje af te wisselen. Leg bij het ene slaapje het hoofdje naar rechts en bij het andere slaapje het hoofdje naar links. Bij een voorkeurshouding lukt dit soms niet en draait een baby vaak meteen weer terug. Probeer dan het hoofdje nog eens voorzichtig te draaien als uw baby slaapt.
    Als uw kind wakker wordt tijdens het draaien van het hoofd, kunt u uw baby via de benen naar de zij draaien en vervolgens het lichaam rustig weer terugdraaien. Vaak blijft het hoofd dan wel de juiste kant op liggen.
  • Verzorging: probeer tijdens het verzorgen van uw baby aan de niet-voorkeurskant te gaan staan. Zo moet uw baby naar de niet-voorkeurskant draaien om u te kunnen zien.
  • Voeding: probeer tijdens de voeding af te wisselen van houding. Voed uw kind dus niet altijd op dezelfde arm, maar wissel af tussen de rechter- en linkerarm. U kunt uw baby ook recht voor u op uw benen leggen tijdens de voeding.
  • Wissel de houding tijdens het spelen op de rug. Wanneer uw baby op de rug ligt, kunt u de aandacht naar de niet-voorkeurskant trekken met uw gezicht, stem of speelgoed. Probeer de voorkeurskant zo saai mogelijk te maken, bijvoorbeeld door de box tegen een lege muur te zetten. Maak de niet-voorkeurskant juist interessant met licht, geluid en kleur.
  • Buikligging: buikligging is altijd belangrijk, maar bij een kindje met een afplatting misschien nog iets meer. Tijdens buikligging ligt uw baby niet op de voorkeurskant, waardoor de afplatting niet erger kan worden. Daarnaast is buikligging belangrijk voor de verdere motorische ontwikkeling.
  • Zijligging: als uw kind een afplatting heeft, kunt u uw baby op de niet-voorkeurszijde leggen. Hierdoor komt er geen druk op de afgeplatte kant en juist wel druk op de andere kant, waardoor de schedel weer ronder kan vormen. Let er wel op dat u er altijd bij blijft als uw kind op de zij ligt. Oefen dit alleen als uw kind wakker is.

Behandelen afgeplat hoofdje

Medisch gezien is een afgeplat hoofdje meestal geen probleem. Bij de meeste baby’s komt een afplatting van het hoofdje vanzelf weer goed. Hebben bovenstaande tips niet geholpen, heeft uw kind toch een afgeplat hoofdje gekregen en blijft hij of zij een voorkeurshouding houden? Neem dan contact op met de kinderfysiotherapeut.

Wat kan de kinderfysiotherapeut voor u doen?

Een kinderfysiotherapeut bepaalt aan de hand van de anamnese en het onderzoek of er een medische oorzaak is voor de voorkeurshouding. Meestal is dit niet het geval. Vervolgens krijgt u gerichte adviezen om de voorkeurshouding te doorbreken, de afplatting te verminderen en zo nodig de motorische ontwikkeling te stimuleren.

Redressiehelm

Wij krijgen vaak vragen over een redressiehelm of een helmpje. Er is een tijd geweest dat wij veel kindjes met helmpjes zagen. Tegenwoordig is dit veel minder. De reden hiervoor is als volgt.

Onderzoek heeft uitgewezen dat een helmpje niet veel effectiever is dan behandeling bij de kinderfysiotherapeut. Wel is het dragen van een helmpje een ingrijpende manier om de afplatting te behandelen. Uw kind moet de helm namelijk 23 uur per dag dragen, waarbij het ene uur zonder helm verdeeld wordt over verkleedmomenten of in bad gaan. Daarnaast zijn de kosten voor eigen rekening.

In de meest ernstige gevallen wordt nog wel eens voor een redressiehelm gekozen. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer de afplatting fors is en het kindje rond de 5 à 6 maanden oud is, waardoor ouders minder invloed op de afplatting kunnen uitoefenen.

Heeft uw kind een afplatting en wilt u de voortgang graag monitoren? Neem dan contact met ons op voor een intakegesprek. Bel ons 085 301 39 03

Meest gestelde vragen rondom plagiocephalie/brachycephalie

Is een scheve of platte schedel gevaarlijk voor mijn baby?

Gaat een scheve of platte schedel vanzelf over?

Wat kan ik zelf doen bij een scheef of plat hoofdje?

Wanneer moet ik hulp zoeken bij een scheef hoofdje?

Wat doet een kinderfysiotherapeut bij plagiocephalie of brachycephalie?

Is een helmpje nodig bij plagiocephalie of brachycephalie?

Tot welke leeftijd heeft behandeling effect?